Anne Frank, de vlogger: “Ik denk dat we de kracht van de verbeelding niet moeten onderschatten”

by

Ik zal vast niet de enige zijn die nos.nl gemiddeld zo’n zesduizend keer per dag checkt in deze tijden. Ik weet dat het heel goed is om jezelf een limiet op te leggen, maar als ik al geen nieuwsjunkie was, dan ben ik het nu zeker geworden. Gisterenavond zat ik dus een beetje doelloos rond te scrollen op nos.nl (dat is ook een ding tegenwoordig), toen ik langs deze kop scrollde: ‘’Anne Frank vlogt over tijd in Achterhuis in nieuwe YouTube-serie’. Ik weet niet of jij deze zin ook drie keer moet lezen voor je hem kon bevatten, maar ik wel.

Ik klik het filmpje aan dat de NOS erbij heeft gemaakt. We zien de actrice die Anne Frank speelt met de vlogcamera in haar hand. “Hello and welcome, this is my crib”, ze trekt nog net niet de enorme koelkast open gevuld met champagne en ijsblokjes die uit de deur vallen. “Ik ben Anne Frank en dit is het Achterhuis”. Als in het script niet had gestaan dat dit Anne Frank was en het meisje overduidelijk een jaren veertig-look had, dan hadden we net zo goed naar Monica Geuze kunnen zitten kijken.

De actrice legt uit dat veel kinderen in deze tijd het niet meer interessant vinden, dat dagboek. Het wordt ook minder gelezen door kinderen, terwijl het toch belangrijk is dat ze op een of andere manier het verhaal leren kennen. Iets waar ik het absoluut mee eens ben. Het is nou eenmaal makkelijker iets een gezicht te kunnen geven en dat doet Anne Frank voor alle kinderen die zijn gestorven tussen 1940 en 1945. Of vloggen de juiste manier is om zo’n verhaal te leren kennen? Ik denk het niet. Anne Franks dagboek stopt wanneer ze meegenomen wordt. Het lijkt mij nogal pijnlijk een Duitser te zien aankloppen in een vlog. Waarschijnlijk zullen ze dat zo niet laten zien, want het zou ronduit shockerend zijn voor de doelgroep en daarnaast denk ik dat we de kracht van verbeelding niet moeten onderschatten. Waar het dagboek van Anne Frank eindigt met een doodse stilte, die we niet anders kunnen dan zelf invullen, eindigt de vlog waarschijnlijk met de vraag een blauw duimpje omhoog te doen en je te abonneren op het kanaal van de Anne Frank Stichting. Kinderen zullen hier misschien wel wat van opsteken, maar omdat kijken naar vlogs zo gewoon voor ze is, zullen ze heel snel weer overgaan op de orde van de dag. Dat is anders dan wanneer je in deze digitale tijd een boek oppakt. Daar maak je een moment van. Je gaat ervoor zitten. Als je tien bent moeten je ouders je misschien dwingen, maar zodra je dat boek openslaat zit je wel echt in het Achterhuis. Je hebt je fantasie nodig om te bedenken waar Anne Frank haar dagen slijt of misschien ben je er wel eens geweest en heb je een beeld in je hoofd van hoe het er daar uit ziet.

Tom Brink van de Anne Frank Stichting legt uit dat Anne Frank geen YouTuber wordt. ‘Dat gaat niet gebeuren. Anne Frank was een schrijfster en schreef een dagboek’. Daar hebben we ook nog een klein nuanceverschil in, want volgens mij was Anne Frank geen schrijfster. Anne Frank was een dertienjarig, joods, doodsbang meisje dat opgesloten zat omdat ze wist dat ze vergast zou worden als ze niet in het Achterhuis zou blijven. Anne Frank was een meisje met een dagboek. Zoals heel veel meisjes schreef ze haar gedachten van zich af en dat deed ze misschien wat vaker dan normaal, omdat ze verder weinig kon. Ja, ze wilde verhalen uitgeven na de oorlog over haar tijd in het Achterhuis, maar nee, ze heeft het dagboek nooit geschreven met de intentie op deze manier uitgegeven te worden. Haar vader vervulde na de oorlog haar droom, omdat er geen ander verhaal was dan het dagboek dat ze heeft nagelaten. Technisch gezien was ze een schrijfster, laten we dit dus houden op een nuanceverschil.

Er wordt verteld dat ze het verhaal willen vertellen op een manier speciaal voor kinderen en jongeren, om die weer aan te spreken. En stiekem omdat ze hopen dat ze zo nieuwsgierig worden dat ze het boek gaan lezen, als de serie klaar is. Ik ben een beetje bang voor dat laatste. Ik denk dat het gemiddelde kind wel verzadigd is na een YouTube serie. Wanneer je een boekverslag moet maken lees je nou eenmaal ook liever de samenvatting op scholieren.com, dan dat je dat hele boek gaat uitpluizen. Ik kom misschien over als een enorme boomer, wanneer ik zo predik voor het lezen van boeken, maar dat is dan maar even zo. Ik ben er helemaal voor dat we gebruik maken van alles wat we hebben om mensen dingen te leren, maar er zijn dingen, die je gewoon moet laten zoals ze zijn. En horen.

Naast dat ik het idee van Anne Frank met een vlogcamera vrij naar vind, vind ik het ook helemaal niet leuk dat het kinderen nog makkelijker gemaakt wordt niet te lezen. De leesvaardigheid gaat al keihard achteruit, waarom probeert de Anne Frank stichting niet een interactieve les te maken, met, ik noem maar wat, een speurtocht door het verhaal. Vraag kinderen Anne Frank een brief te schrijven of zich te verplaatsen in Anne Frank en een brief te beginnen met ‘Lieve Kitty’. Ik maak geen onderwijsmateriaal, maar er lijkt me zoveel te bedenken dat het lezen van een klassieker leuker maakt dan het nu is, zonder vlogcamera. Als Anne Frank al zo trendgevoelig is, gaan we dan straks kijken naar vlogs vanuit de werkkampen in de Sovjet-Unie en als we Anne Frank ook nog op YouTube kunnen zien vloggen, waarom zou een kind dan in Godsnaam ooit nog een boek lezen? Wat ik me afvraag: is het einde dan nu echt zoek?

No tags 0 Comments 0

No Comments Yet.

What do you think?

Your email address will not be published. Required fields are marked *